|
Το
απόγευμα της 12ης Αυγούστου μόνο μία έκπληξη είχε. Το πόσο πολύ άργησε να έλθει. Οι
τελευταίοι οκτώ μήνες σημάδεψαν και θα συνεχίσουν να σημαδεύουν τον
παγκόσμιο αθλητισμό. Στα εσωτερικά της προολυμπιακής Ελλάδας, όμως, η
ενσωμάτωση αυτών των εξελίξεων ήλθε αργά. Ενα όμως ήταν σίγουρο. Οτι θα
ερχόταν και έπρεπε να την περιμένουμε.
Από τα γεγονότα με τον Γερμανό γιατρό και τους αριστοτεχνικούς χειρισμούς
τότε του
αείμνηστου Προέδρου της IAAF Πρίμο Νεμπιόλο, πριν μερικά χρόνια, μέχρι σήμερα
κύλησε πολύ νερό στο μύλο. Μεσολάβησαν θλιβερά γεγονότα, ο θάνατος της Φλώρενς
Γκρίφιθ, αλλά και άλλων αθλητών, κυρίως της Ανατολικής Ευρώπης που πήρε
πολύ μικρότερη, έως καθόλου, δημοσιότητα. Η βιομηχανία που συνδέεται
με τον αθλητισμό ανθεί. Η άνθιση ξεπερνάει τα όρια, ή μάλλον
με την πάροδο του χρόνου τα όριά της γίνονται πιό καθαρά. Η εξέλιξή
στηρίζεται σε μιά όλο και πιό προηγμένη τεχνολογία. Τα υπερκέρδη
που αποκομίζει την κάνουν όλο και πιό αδίστακτη. Ολο και περισσότερο
βλέπουμε ότι τα αμείλικτα ερώτηματα που θέτει βρίσκουν μία μονοσήμαντη
απάντηση: Δόξα, Χρήμα, Θάνατος. Η εκλογή
του Προέδρου Ρόγκ στην ηγεσία της ΔΟΕ πριν δυό χρόνια έγινε με σημαία τον
πόλεμο κατά των αναβολικών. Συνηθισμένα λόγια; Ισως. Εδώ στην Ελλάδα, συνεχίζαμε
να μετράμε το νέο Πρόεδρο με τους δικούς μας όρους, τη δική μας
ιδιότυπη μεθοδολογία. Πόσο "δικός μας" είναι. Πόσο φιλέλληνας
θα αποδειχθεί. Πόσο θα βοηθήσει την Ελλάδα.
Το σκάνδαλο του Εργαστηρίου BALCO ήταν απλώς η αφορμή. Η έκρηξή του δημιούργησε
τη μεγαλύτερη κρίση στην ιστορία του παγκόσμιου αθλητισμού πέρυσι τον Οκτώβριο.
Ο στίβος στο μάτι του κυκλώνα. Απίστευτα στοιχεία βλέπουν το φώς τηςδημοσιότητας.
Μέχρι το τέλος της περασμένης χρονιάς ονόματα, κωδικοί αθλητών,
νέες άγνωστες και μη ανιχνεύσιμες μέχρι πρότινος ουσίες, προγράμματα χορήγησης,
ημερολόγια με χρονοδιαγράμματα ώστε οι έλεγχοι να μην αποδίδουν
αποτέλεσμα, δοσολογίες και άλλα στοιχεία συγκλονίζουν τον κόσμο
του στίβου σε όλον τον κόσμο. Παντού εκτός από την Ελλάδα.
Η αρχή έγινε στην Αμερική. Τα σύμβολα του Αμερικάνου αθλητισμού κατηγορούνται
επίσημα και αρχίζει η έρευνα. Η ίδια η Μάριον Τζόουνς καταγγέλεται
ανοικτά για σχέσεις με το Εργαστήριο. Ο Τιμ Μοντγκόμερυ, ακόμα
κάτοχος του ρεκόρ στα 100μέτρα, κατηγορείται επίσης επίσημα.
Πραγματικός σεισμός. Η Κέλλυ Ουάιτ,
παγκόσμια πρωταθλήτρια στο Παρίσι τιμωρείται. Ομως, πρόκειται για μία
κατηγορία που μέλλεται να αλλάξει τη ροή της αθλητικής ιστορίας των τελευταίων
ετών. Για πρώτη φορά αθλητής τιμωρείται αναδρομικά σε τέτοιο βάθος
χρόνου. Η ακύρωση όλων των επιδόσεών της από το 2000 και μετά σημαίνει την
απαλειφή της αθλήτριας από το στίβο. Σαν να μην πέρασε ποτέ.
Η αθλητική νομοθεσία αλλάζει. Η υιοθέτηση της αρχής της "μηδενικής
ανοχής"σημαίνει εκτός από την δυνατότητα επιβολής ισόβιου
αποκλεισμού, την, για πρώτη φορά, δυνατότητα αποκλεισμού αθλητή
χωρίς θετικό δείγμα. Αρκεί η ύπαρξη έμμεσων αποδείξεων για χρήση
αναβολικών ουσιών. Το στέμμα
της παγκόσμιας πρωταθλήτριας από την Ουάιτ πάει στην Τόρρυ Εντουρντς. Ελάχιστες
μέρες πριν τους αγώνες της Αθήνας, η ΔΟΕ αποφασίζει τον αποκλεισμό και
της Εντουαρντς λόγω λήψης απαγορευμένων ουσιών.
Στο μεταξύ,
στη Βρετανία τιμωρείται ο πρώτος αθλητής για χρήση του ΤΗG, του
περιβόητου πιά, μή ανιχνεύσιμου μέχρι το 2003,
προϊόντος της BALCO. Ο Ντουέην Τσέιμπερς, πρωταθλητής
Ευρώπης στα 100 μέτρα και ο μεγαλύτερος σύγχρονος Βρετανός αθλητής.
Στην Ιταλία
γίνεται έφοδος ενόπλων σε 100 σπίτια αθλητών, μηδέ του παγκόσμιου πρωταθλητή
του επι κοντώ εξαιρουμένου. Αρχίζει η
καλοκαιρινή περίοδος και μία σειρά αθλητών με κορυφαίες επιδόσεις το
2003 εξαφανίζονται ή περιορίζονται σε επιδόσεις κατά πολύ υποδεέστερες.
Η ανακοίνωση για την ανάπτυξη του τέστ ανίχνευσης της αυξητικής
ορμόνης και τη νδυνατότητα χρήσης της στην Αθήνα περιπλέκει κι
άλλο τα πράγματα, δημιουργώνταςκαι νέες αποχωρήσεις από τους
αγώνες.
Η ΙΑΑF, η
WADA, ο Πρόεδρος Ρογκ μονότονα επαναλαμβάνουν: "Οι Αγώνες της Αθήνας
πρέπει να είναι οι καθαρότεροι αγώνες". "Δεν τελειώσαμε
ακόμα, δεν μπορούμε καν να μιλήσουμε για την αρχή του τέλους.
Ο πόλεμος τώρα άρχισε" θα συμπληρώσει ο Ντικ Πάουντ, ανακοινώνοντας
τον αποκλεισμό της Τόρρυ Εντουαρντς.
Η ένοχη σιωπή
Οκτώ μήνες
τώρα βοά ο ξένος τύπος με όλα αυτά. Τι συμβαίνει στην προολυμπιακή
Ελλάδα; Απολύτως τίποτα. Με ελάχιστες εξαιρέσεις μικρών αποσπασματικών
δημοσιεύματων σε λίγες εφημερίδες, το ελληνικό κοινό ζεί στο σκοτάδι.
Καμμία ενημέρωση, παρά μόνο όταν η υπόθεση BALCO αγγίζει την
ελληνική ομάδα. Ομως και
τότε η ενημέρωση ήταν περιορισμένη. Η ανάμειξη Ελλήνων έγινε με τη
δημοσίευση ηλεκτρονικών μηνυμάτων που ανταλλάχθηκαν μεταξύ του ιδρυτή
του Εργαστηρίου και Ελλήνων προπονητών. Αποσπάσματα των μηνυμάτων
αυτών δημοσιεύτηκαν στο εξωτερικό, με τα ονόματα να έχουν παραληφθεί.
Αρχίζει η εικοτολογία και τα δημοσίευματα σε όλον τον κόσμο.
Ο Χρήστος Τζέκος απειλεί με μηνύσεις και αποζημειώσεις δισεκατομμύριων.
Το σκάνδαλο
έχει πιά αγγίξει την Ελλάδα. Εκτός από τους αθλητές που ποτέ δεν
κατονομάστηκαν δημόσια από το υπάρχον υλικό, κυκλοφορούν ονόματα προπονητών
που συνεργάζονται με την BALCO στην Ελλάδα, αθλητών-πελατών
του εργαστηρίου σε διάφορα προϊόντα του. Ο τότε Υφυπουργός
Γιώργος Λιάνης προαναγγέλει την αίτηση δικαστικής συνδρομής
προκειμένου να παρασχεθούν όλα τα στοιχεία στις ελληνικέςαρχές.
Ποτέ δεν
μάθαμε αν υποβλήθηκε η αίτηση αυτή. Είναι καιρός πιά να μάθουμε όλοι οι
Ελληνες: Πoιά είναι τα συγκεκριμένα στοιχεία που αποδεικνύουν την εμπλοκή
των Ελλήνων και ποιούς συγκεκριμένα αφορά αυτή η εμπλοκή.
Μαύρη προφητεία
Από την Πέμπτη
το βράδυ θυμάμαι ξανά και ξανά ένα βράδυ του περασμένου Φλεβάρη. Μια
σχεδόν ολονύκτια ανταλλαγή μηνυμάτων με ένα φίλο από το εξωτερικό που
ετοίμαζε ένα άρθρο για όλα αυτά. Μέσα στη
συζήτηση, την ανταλλαγή σκέψεων, στοιχείων και προβληματισμών μου
εκφράζει τη χαρά του "Τι καταπληκτική ευκαιρία για την Ελλάδα! Μετά
την τιμωρία τέτοιων ονομάτων στο εξωτερικό, βγαίνει η Ελλάδα,
καθαρίζει με τις δικά της προβλήματα και μπαίνει μπροστά στην
προσπάθεια οργάνωσης των πιο καθαρών Ολυμπιακών Αγώνων"
" Δεν βλέπω
καθόλου να αντιμετωπίζεται έτσι" του απαντώ. "Εδώ δεν υπάρχει
η παραμικρή δημοσιότητα για όλα αυτά". "Ειναι
αποφασισμένοι. Δες τι γίνεται στην Αμερική. Αν η Ελλάδα δεν αντιμετωπίσει
το θέμα τώρα, θα χάσει την μεγάλη της ευκαιρία. Και το χειρότερο
θα αναγκαστεί να το κάνει τις παραμονές των αγώνων".
Δύσκολες
μέρες. Κάπως έτσι
φτάσαμε στις δύσκολες ώρες. Οχι γιατί αιφνιδιαστηκε κανείς. Αλλά γιατί
αποτύχαμε. Αποτύχαμε όχι να αλλάξουμε την πραγματικότητα, αλλά να τη διαχειριστούμε.
Αν δεν μπορείς να είσαι τίμιος, προσπάθησε τουλάχιστον να φαίνεσαι.
Οταν ο κόμπος φτάνει στο χτένι, όμως, τότε πρέπει να τον κόψεις.
Και να ξεκαθαρίσουμε
μερικά πράγματα. Κατ' αρχήν
δεν υπάρχει ντοπαρισμένος αθλητής χωρίς να το ξέρει ο προπονητής του.
Αλλά ο προπονητής δεν ειναι ούτε γιατρός, ούτε φαρμακοποιός.
Εχει πίσω του μιά ολόκληρη βιομηχανία που τρέχει και του εξασφαλίζει
την ουσία, αλλά και τη δυνατότητα ξεπεράσματος των ελέγχων.
Και έχει δίπλα του και μερικές άλλες βιομηχανίες, αυτών που
περιμένουν να αρμέξουν από την επιτυχία των αθλητών. Χρήματα
και δόξα. Διαφήμιση και ιδιοτελείς επιδιώξεις. Οι ένοχοι
λοιπόν δεν είναι μόνο οι αθλητές. Οι αθλητές πρέπει να τιμωρηθούν που
δεν άντεξαν. Να τιμωρηθούν γιατί παίζουν τη ζωή τους κορώνα - γράμματα,αποτελώντας
το πιο επικίνδυνο πρότυπο. Η τιμωρία στο ντόπινγκ, όμως, δεν μπορεί να
είναι η επίπληξη, ή ο αποκλεισμός των 2-3 ετών. Μόνη τιμωρία είναι ο ισόβιος
αποκλεισμός, χωρίς διαβαθμίσεις ουσιών, και η επιστροφή μεταλλίων και
χρημάτων που έχει κερδίσει ο αθλητής στη διάρκεια της καριέρας
του. Ομως μην
ξεχαστούν οι ηθικοί αυτουργοί, όλοι οι άλλοι που ξέρουν και αξιοποιούν.
Στο κάτω - κάτω, με τον Κώστα και την Κατερίνα δεθήκαμε για
πάντα. Θα έχουμε πάντα μέσα μας τη θλίψη και το αίσθημα της
δικής μας ενοχής, αυτό το απαίσιο σφίξιμο της καρδιάς, στο
βαθμό της ευθύνης του καθένα που καταλαβαίνει και κάνει ότι
δεν ξέρει.
Οι άλλοι, που ήξεραν και αξιοποιούσαν (και αυτοί γνωρίζουν καλύτερα ποιοί
είναι) έχουν ένα και μόνο δρόμο. Οπου και αν βρίσκονται, μέσα
σε στάδια, συλλόγους, ομοσπονδίες και ολυμπιακές επιτροπές.
Να κλείσουν το στόμα τους μέχρι τις 29 Αυγούστου. Και στις
30 Αυγούστου να εξαφανιστούν, μέχρι η επίσημη πολιτεία τους
καλέσει να τους ζητήσει λόγο για τις ευθύνες τους. Γι' αυτούς δεν υπάρχει
θλίψη, δεν υπάρχει ενοχή. Μοναχά αηδία.
Η χαρά
και το χρέος
Σίγουρα τα
γεγονότα των τελευταίων ημερών σκίασαν σε κάποιο βαθμό τη χαρά και
την περηφάνεια των Ελλήνων για τους Ολυμπιακούς Αγώνες. Ομως, οι Αγώνες
είναι πολύ ισχυροί για να σκιαστούν από την οποιαδήποτε τέτοια
εξέλιξη. Οταν η κρίση φτάνει στο αποκορύφωμά της δημιουργούνται
οι προϋποθέσεις για το καλύτερο αύριο.Αυτό το καλύτερο
αύριο δεν είναι και τόσο μακρινό. Ας χαθούν σήμερα κάποια μετάλλια,
η χαρά δεν υπάρχει μόνο σε αυτά. Πολύ περισσότερο δεν υπάρχει σε μετάλλια που κερδίζονται από
κορμιά με ημερομηνία βραχείας λήξης. Θα βρούμε τη χαρά των
αγώνων στη συμμετοχή τόσων Ελλήνων σε αυτούς, στο πάθος τόσων αθλητών
μας που θα ζήσουμε τις επόμενες μέρες, αλλά και σε μετάλλια
που σίγουρα θα κερδηθούν. Και θα γίνεται όλο μεγαλύτερη τα
επόμενα χρόνια, όταν οι νέοι πρωταθλητές μας θα συμμετέχουν
με το κεφάλι ψηλά σε αγώνες, θα αγωνίζονται σε μεγάλες αθλητικές
συναντήσεις όλο το χρόνο, χωρίς άγχος και χωρίς να κρύβονται.
Μα πάνω από
όλα, ας σκεφτούμε τα χρόνια που έρχονται. Τα μεγάλα ταλέντα που
υπάρχουν και θα συνεχίσουν να βγαίνουν. Το χρέος όλων σε παιδιά όπως ο
Κώστας ο Φιλιππίδης, ο Γερβάσιος ο Φιλιππίδης, ο Δουβαλίδης,
η Εμμανουήλ, η Στεφανίδου και τόσοι άλλοι. Οφείλουμε όλα αυτά
τα παιδιά να βρούν μπροστά τους έναν άλλο δρόμο, πάνω από όλα
καθαρό, επιστημονικά οργανωμένο ναι μα χωρίς φάρμακα, ένα δρόμο
που θα οδηγήσει αυτά τα παιδιά στη συνάντηση τους με τα δικά τους όνειρα.
ΜΝ, 15
Αυγούστου 2004
|